बारहखड़ी – हिंदी सीखने का आसान तरीका

बारहखड़ी

हिंदी सीखने का सरल मंच
बच्चे · अभिभावक · शिक्षक

क से ज्ञ तक – हर व्यंजन की 12 मात्राएँ

बारहखड़ी हिंदी भाषा की नींव है। यहाँ आपको पूरा चार्ट, उच्चारण, उदाहरण शब्द, डाउनलोडेबल वर्कशीट और मज़ेदार गतिविधियाँ मिलेंगी।

बारहखड़ी चार्ट

व्यंजन \ स्वर अआइई उऊएऐ ओऔअंअः
कककाकिकीकुकूकेकैकोकौकंकः
खखखाखिखीखुखूखेखैखोखौखंखः
गगगागिगीगुगूगेगैगोगौगंगः
घघघाघिघीघुघूघेघैघोघौघंघः
चचचाचिचीचुचूचेचैचोचौचंचः
छछछाछिछीछुछूछेछैछोछौछंछः
जजजाजिजीजुजूजेजैजोजौजंजः
झझझाझिझीझुझूझेझैझोझौझंझः
टटटाटिटीटुटूटेटैटोटौटंटः
ठठठाठिठीठुठूठेठैठोठौठंठः
डडडाडिडीडुडूडेडैडोडौडंडः
ढढढाढिढीढुढूढेढैढोढौढंढः
णणणाणिणीणुणूणेणैणोणौणंणः
तततातितीतुतूतेतैतोतौतंतः
थथथाथिथीथुथूथेथैथोथौथंथः
दददादिदीदुदूदेदैदोदौदंदः
धधधाधिधीधुधूधेधैधोधौधंधः
नननानिनीनुनूनेनैनोनौनंनः
पपपापिपीपुपूपेपैपोपौपंपः
फफफाफिफीफुफूफेफैफोफौफंफः
बबबाबिबीबुबूबेबैबोबौबंबः
भभभाभिभीभुभूभेभैभोभौभंभः
मममामिमीमुमूमेमैमोमौमंमः
यययायियीयुयूयेयैयोयौयंयः
रररारिरीरुरूरेरैरोरौरंरः
लललालिलीलुलूलेलैलोलौलंलः
वववाविवीवुवूवेवैवोवौवंवः
शशशाशिशीशुशूशेशैशोशौशंशः
षषषाषिषीषुषूषेषैषोषौषंषः
सससासिसीसुसूसेसैसोसौसंसः
हहहाहिहीहुहूहेहैहोहौहंहः
क्षक्षक्षाक्षिक्षीक्षुक्षूक्षेक्षैक्षोक्षौक्षंक्षः
त्रत्रत्रात्रित्रीत्रुत्रूत्रेत्रैत्रोत्रौत्रंत्रः
ज्ञज्ञज्ञाज्ञिज्ञीज्ञुज्ञूज्ञेज्ञैज्ञोज्ञौज्ञंज्ञः
बाएँ-दाएँ स्क्रॉल करें

स्वर और व्यंजन

स्वर (Vowels)

12 अ, आ, इ, ई, उ, ऊ, ए, ऐ, ओ, औ, अं, अः

उच्चारण: a, aa, i, ee, u, oo, e, ai, o, au, an, ah

व्यंजन (Consonants)

36 क, ख, ग, घ … से ज्ञ तक

हर व्यंजन स्वरों के साथ मिलकर बारहखड़ी बनाता है।

क्यों ज़रूरी?

✔ शब्द निर्माण की नींव
✔ सही उच्चारण
✔ पढ़ने-लिखने की आधारशिला

उदाहरण शब्द

क – कमल ख – खरगोश ग – गमला घ – घड़ी च – चमक ज – जल ट – टमाटर त – ताल द – दादा न – नल प – पानी ब – बाग म – माला य – योग र – राम ल – लता व – वन श – शमा स – सोना ह – हाथी क्ष – क्षमा त्र – त्रिशूल ज्ञ – ज्ञान

और भी शब्द – हर अक्षर से जुड़े सरल शब्द

वर्कशीट (PDF)

इंटरैक्टिव गेम

मिलान खेल

अक्षर को सही मात्रा वाले रूप से मिलाएँ

कैसे सीखें?

गाने और तुकबंदी

“क से कमल, ख से खरगोश” – गाकर याद करें। लयबद्ध सीखना मज़ेदार और असरदार है।

पहले उच्चारण, फिर लेखन

हर अक्षर को बोलकर देखें, फिर चार्ट पर लिखें। आँख-कान-हाथ – तीनों का उपयोग करें।

रोज़ 10 मिनट

एक पंक्ति (एक व्यंजन की 12 मात्राएँ) रोज़ अभ्यास करें। एक महीने में पूरी बारहखड़ी आसान!

अभिभावक संग

बच्चों के साथ बैठकर पढ़ें, गलतियाँ सुधारें और प्रोत्साहित करें।

बारहखड़ी – हिंदी सीखने का आसान मंच
बच्चे · अभिभावक · शिक्षक
barakhadi@example.com
+91-98765-43210
2026 · सभी अधिकार सुरक्षित
शिक्षा · सरल · सहज
Scroll to Top